«لهله»؛ جایی که معماری از انسان شروع میشود (+عکس)
معماری فقط ساختن دیوار و سقف نیست؛ ساختن کیفیت زندگی است. ژواو فیگِیراس لیما، معروف به «لهله»، از معمارانی بود که تلاش کرد این نگاه را در عمل نشان دهد؛ با استفاده از فناوری و روشهای ساخت صنعتی، اما با یک اصل ثابت: ساختمان باید برای انسان ساخته شود، نه انسان برای ساختمان.
به گزارش عصرسازندگان، ژواو فیگِیراس لیما، معروف به «لهله»، یکی از معماران برجسته و تأثیرگذار برزیل بود که بخش بزرگی از فعالیت حرفهای خود را به طراحی فضاهایی برای بهبود کیفیت زندگی مردم اختصاص داد. او که سال ۱۹۳۲ در ریودوژانیرو متولد شد، پس از مشارکت در ساخت شهر برازیلیا، مسیر حرفهای خود را به سمت طراحی بیمارستانها، مدارس و ساختمانهای عمومی ادامه داد.
لیما باور داشت معماری پیش از هر چیز باید در خدمت انسان باشد. او در پروژههایش تلاش میکرد روشهای ساخت صنعتی و فناوریهای نوین را با نیازهای واقعی کاربران پیوند دهد. استفاده از نور طبیعی، تهویه مناسب و طراحی دقیق فضاها در آثار او تنها جنبه فنی نداشت، بلکه با هدف ایجاد محیطهایی سالم، راحت و انسانی انجام میشد. از نگاه او، فناوری و نوآوری زمانی ارزشمند بودند که بتوانند کیفیت زندگی مردم را بهبود دهند و امکان دسترسی افراد بیشتری به فضاهای مناسب را فراهم کنند.
یکی از نمونههای شاخص این رویکرد، بیمارستان سارا کوبیتسک در سالوادور است. در این پروژه، معماری صرفاً به تأمین نیازهای درمانی محدود نمیشود، بلکه بخشی از فرایند بهبود بیماران است. ورود نور طبیعی، جریان هوای تازه و نحوه سازماندهی فضاهای داخلی، محیطی آرامتر و مناسبتر برای بیماران و همراهان آنها ایجاد کرده است؛ رویکردی که نشان میدهد یک ساختمان درمانی میتواند فراتر از عملکرد پزشکی، بر کیفیت تجربه انسان نیز تأثیر بگذارد.
در مقیاسی کوچکتر، خانه دوس آرکوس در برازیلیا نیز نمونه دیگری از نگاه انسانی لیماست. او این خانه را برای یکی از دوستان نزدیک خود طراحی کرد و تلاش داشت معماری را با سبک زندگی ساکنان هماهنگ کند. در این پروژه نیز فرم به خودی خود هدف نیست؛ آسایش، ارتباط با محیط و کیفیت زندگی، محور اصلی طراحی هستند.
ژواو فیگِیراس لیما در طول فعالیت حرفهای خود نشان داد که صنعتیسازی و فناوری، الزاماً در تضاد با معماری انسانمحور نیستند. برعکس، اگر فناوری در خدمت انسان قرار گیرد، میتواند به ابزاری برای ساخت فضاهایی سالمتر، کارآمدتر و قابلدسترستر تبدیل شود.
«لهله» در سال ۲۰۱۴ درگذشت، اما بسیاری از بناهای او همچنان مورد استفاده قرار دارند؛ بناهایی که نهتنها بخشی از میراث معماری برزیل هستند، بلکه یادآور یک اصل ساده و مهماند: معماری زمانی ارزشمند است که پیش از آنکه به ساختمان فکر کند، به انسان فکر کند.
ترجمه: مازیار دانیالی
